Phụ kiện được ghi riêng trong báo giá đồ gỗ vì nó không tỉ lệ với kích thước tủ: hai bộ tủ bếp cùng chiều dài có thể có số ngăn kéo, số cánh, loại bản lề, tay nâng, giá xoong nồi, góc liên hoàn rất khác nhau, và mỗi món lại có nhiều dòng chất lượng. Gộp phụ kiện vào đơn giá mét dài sẽ làm giá thùng tủ mập mờ. Khi so hai báo giá, cần liệt kê từng món phụ kiện, số lượng, loại (thường hay giảm chấn), dòng hoặc hãng và bảo hành, đưa về cùng một mức rồi mới so tổng.
Nhiều chủ nhà cầm hai báo giá, thấy một bên rẻ hơn đáng kể, rồi mới phát hiện bên rẻ tính bản lề thường, ray bi phổ thông, không có tay nâng; bên kia tính toàn bộ giảm chấn, ray âm, tay nâng điều chỉnh lực. Không bên nào sai, chỉ là đang báo hai bộ tủ khác nhau. Bài này giúp anh chị đọc phần phụ kiện trong báo giá và so cho công bằng.
Vì sao không gộp phụ kiện vào đơn giá
Đồ gỗ đóng theo yêu cầu thường được tính theo mét dài với tủ bếp, theo mét vuông với tủ áo, vách ốp, kệ. Đơn giá này phản ánh vật liệu thùng và cánh, công gia công, công lắp. Nó đo được bằng thước và tương đối ổn định theo kích thước.
Phụ kiện thì khác. Một mét tủ bếp dưới có thể là hai cánh mở với hai đôi bản lề, hoặc ba ngăn kéo với ba đôi ray, hoặc một khoang giá xoong nồi. Chi phí phụ kiện cho mét tủ đó chênh nhau nhiều lần. Nếu gộp vào đơn giá mét dài, xưởng phải giả định một cấu hình trung bình; chủ nhà muốn nhiều ngăn kéo sẽ bị thiệt, muốn toàn cánh mở lại trả dư.
Ghi riêng phụ kiện giúp hai bên rõ ràng: thân tủ tính theo kích thước, phụ kiện tính theo đúng món được chọn. Khi đổi ý, ví dụ đổi một khoang cánh thành ngăn kéo, chỉ dòng phụ kiện thay đổi, dễ tính lại. Cách ghi này cũng giúp chủ nhà thấy mình đang trả cho cái gì.
Phụ kiện thường có những dòng nào trong báo giá
Bản lề. Số lượng, loại thường hay giảm chấn hay nhấn mở, kiểu thẳng hay cong, vật liệu cho khu ướt.
Ray ngăn kéo. Số đôi, loại ray bi, ray âm hay ray hộp, độ dài, có giảm chấn hay không, kéo toàn phần hay một phần.
Tay nắm. Số lượng, kiểu, vật liệu, chiều dài; hoặc ghi là không tay nắm với vát cạnh, thanh nhôm, nhấn mở.
Tay nâng. Số bộ, kiểu piston hay điều chỉnh lực, song song, gập đôi.
Phụ kiện bếp. Giá xoong nồi, giá bát đĩa, giá gia vị, góc liên hoàn, thùng gạo, thùng rác âm, tủ đồ khô kéo.
Chân tủ, nẹp chân. Số chân, vật liệu nẹp chân.
Đèn và điện. Mét dây LED, thanh nhôm, bộ nguồn, cảm biến, công tắc; phần đấu nối có thể tính riêng hoặc do thợ điện.
Kính, gương, đá. Thường là dòng riêng hoặc báo giá riêng của đơn vị khác, không phải phụ kiện kim khí nhưng hay bị gộp vào mục phụ kiện.
Hai báo giá khác nhau ở đâu: một ví dụ để hình dung
Hình dung cùng một bộ tủ bếp chữ L, hai xưởng báo. Xưởng thứ nhất ghi gọn: bản lề, ray, tay nắm theo bộ, không ghi loại. Xưởng thứ hai ghi chi tiết: số bản lề giảm chấn, số đôi ray âm kéo toàn phần, hai bộ tay nâng điều chỉnh lực, một giá xoong nồi, một thùng rác âm hai ngăn, đèn dưới tủ trên có cảm biến. Tổng tiền xưởng thứ hai cao hơn.
Nhìn qua dễ nghĩ xưởng thứ nhất rẻ. Nhưng khi hỏi lại, xưởng thứ nhất dùng bản lề thường, ray bi kéo ba phần tư, cánh tủ trên mở ngang không tay nâng, không có thùng rác âm, không đèn. Hai bộ tủ cùng hình dáng trên bản vẽ nhưng trải nghiệm dùng hằng ngày khác hẳn.
Ví dụ này không nhằm nói cách ghi nào đúng hơn, mà để thấy: phần lớn chênh lệch giữa hai báo giá cùng kích thước thường nằm ở phụ kiện và vật liệu bề mặt, không phải ở công. Muốn so thì phải đưa phụ kiện về cùng một danh sách.
Cách đưa hai báo giá về cùng mức
Một quy trình đơn giản anh chị có thể tự làm với hai hoặc ba báo giá:
- Lập một bảng, mỗi dòng là một món phụ kiện: bản lề, ray, tay nắm, tay nâng, từng phụ kiện bếp, chân tủ, đèn.
- Điền cho mỗi xưởng: số lượng, loại, dòng hoặc hãng nếu có, bảo hành. Ô nào trống thì hỏi lại xưởng.
- Chọn cấu hình mình thật sự muốn: ví dụ toàn bộ giảm chấn, ray kéo toàn phần cho ngăn sâu, tay nâng cho hai tủ trên.
- Đề nghị mỗi xưởng báo lại theo đúng cấu hình đó.
- So tổng mới, cộng thêm các khác biệt khác như vật liệu thùng, bề mặt cánh, vận chuyển, lắp đặt.
- Hỏi thêm về phụ kiện thay thế: xưởng có giữ phụ kiện cùng loại không, bảo hành phụ kiện bao lâu, ai chỉnh khi lỏng.
Làm như vậy mất thêm một chút thời gian nhưng tránh được chuyện chọn bên rẻ rồi phải nâng cấp phụ kiện sau, khi đó chi phí thường cao hơn làm ngay từ đầu vì phải tháo lắp, khoan lại.
Những câu nên hỏi về phụ kiện
Ngoài số lượng và loại, những câu hỏi dưới đây giúp hiểu rõ phụ kiện trong báo giá:
| Câu hỏi | Vì sao nên hỏi |
|---|---|
| Phụ kiện là dòng nào, hãng nào? | Cùng tên "bản lề giảm chấn" có nhiều dòng chất lượng khác nhau |
| Bảo hành phụ kiện bao lâu, ai bảo hành? | Phụ kiện có thể bảo hành theo hãng, khác thời hạn bảo hành thân tủ |
| Khu ướt dùng phụ kiện gì? | Bản lề, giá bát đĩa ở khoang chậu cần chống gỉ tốt hơn |
| Số lượng tính theo bản vẽ nào? | Đổi thiết kế thì số bản lề, ray thay đổi theo |
| Phụ kiện có xem mẫu thật được không? | Mở đóng thử giúp cảm nhận độ êm, độ chắc |
| Nếu muốn nâng cấp sau thì có lắp được không? | Một số phụ kiện cần kích thước khoang chừa từ đầu |
Các câu trả lời nên được ghi vào báo giá hoặc phụ lục hợp đồng. Khi nhận hàng, đối chiếu từng món phụ kiện với danh sách: đúng loại, đúng số lượng, đúng vị trí.
Những cách ghi phụ kiện dễ gây hiểu lầm
"Phụ kiện đầy đủ" hoặc "phụ kiện theo bộ". Không nói số lượng, không nói loại. Hai bên có thể hiểu khác nhau hoàn toàn. Nên đề nghị tách thành từng dòng.
"Bản lề giảm chấn" mà không ghi số lượng. Có thể chỉ tính cho tủ bếp, còn tủ áo dùng bản lề thường. Hỏi rõ áp dụng cho những tủ nào.
"Ray giảm chấn" mà không ghi loại. Ray bi giảm chấn và ray âm giảm chấn khác nhau về chi phí và trải nghiệm. Ghi rõ loại và kéo toàn phần hay một phần.
Ghi tên hãng nhưng không ghi dòng. Một hãng có nhiều dòng từ phổ thông tới cao cấp. Ghi thêm dòng hoặc mã giúp đối chiếu khi nhận.
Phụ kiện bếp ghi "tuỳ chọn". Không rõ đã tính trong tổng hay chưa. Hỏi xem tổng tiền đã gồm những món nào, món nào là cộng thêm.
Đổi thiết kế thì phụ kiện đổi theo
Trong quá trình chốt bản vẽ, chủ nhà thường điều chỉnh: thêm một ngăn kéo, đổi tủ trên mở ngang sang mở lên, tách một cánh rộng thành hai cánh. Mỗi thay đổi nhỏ trên bản vẽ đều kéo theo thay đổi phụ kiện: thêm đôi ray, thêm tay nâng, thêm bản lề. Nếu báo giá không được cập nhật theo, tới lúc nghiệm thu dễ có tranh luận về phát sinh.
Cách tránh là mỗi lần đổi bản vẽ, đề nghị xưởng gửi lại danh sách phụ kiện kèm theo, đánh dấu những dòng thay đổi. Bản vẽ cuối và danh sách phụ kiện cuối nên cùng ngày, cùng phiên bản, đính kèm hợp đồng.
Ngược lại, khi muốn giảm chi phí, đổi cấu hình phụ kiện là chỗ dễ điều chỉnh nhất mà không đụng tới kích thước tủ: giảm ngăn kéo bằng cánh mở có đợt, bỏ phụ kiện góc, dùng bản lề thường ở tủ ít mở. Biết rõ từng dòng phụ kiện giúp anh chị tự cân đối ngân sách.
Khi nào nên chi thêm cho phụ kiện, khi nào không
Phụ kiện ở những chỗ mở đóng nhiều lần mỗi ngày đáng được ưu tiên: bản lề tủ bếp, ray ngăn kéo xoong nồi, bát đĩa, tay nâng tủ trên phía bếp nấu. Đây là những chỗ phụ kiện kém sẽ lộ ra sớm nhất và làm hỏng cả trải nghiệm dùng bếp.
Ngược lại, tủ ít mở như tủ đựng đồ theo mùa trên nóc tủ áo, tủ kho, tủ trong nhà cho thuê có thể dùng phụ kiện phổ thông. Phụ kiện bếp có cơ cấu phức tạp như góc liên hoàn, giá nâng hạ chỉ đáng khi khớp với cách dùng của nhà; mua vì thấy hay mà không dùng thì là chi phí nằm im.
Một nguyên tắc dễ nhớ: chi cho cái mình chạm vào mỗi ngày trước, cái nhìn thấy sau, cái hiếm khi dùng sau cùng.
Với nhà cho thuê, căn hộ dịch vụ, tiêu chí khác một chút: phụ kiện dễ mua, dễ thay đồng loạt quan trọng hơn phụ kiện cao cấp. Một mã bản lề, một mã ray, một mã tay nắm phổ biến cho cả căn giúp sửa nhanh giữa hai lượt khách.
Nhận hàng: đối chiếu phụ kiện từng món
Ngày lắp đặt là lúc dễ đối chiếu nhất, vì thợ còn ở đó và bao bì phụ kiện có khi còn trong thùng rác công trình. Cầm danh sách phụ kiện trong báo giá, đi từng tủ: đếm bản lề trên cánh, mở thử để biết giảm chấn hay không; kéo ngăn kéo xem ray loại gì, kéo hết hay không; kiểm tra tay nâng, giá xoong nồi, góc liên hoàn có đúng như đã thống nhất.
Phụ kiện thường có ký hiệu hãng dập trên thân hoặc in trên vỏ nhựa nhỏ. Không cần là chuyên gia, chỉ cần so với những gì đã ghi. Nếu khác, hỏi ngay thợ lắp và ghi vào biên bản; đôi khi là do hết hàng nên xưởng đổi tương đương, điều này chấp nhận được nếu được báo trước và cùng mức chất lượng.
Xin giữ lại một bản danh sách phụ kiện cuối cùng đã lắp, kèm hướng dẫn chỉnh, tháo lắp của những món có cơ cấu. Đây là hồ sơ dùng cho bảo hành và cho những lần sửa sau.
Nếu nhà có người khác trực tiếp nhận hàng thay, như người thân hay quản lý toà nhà, hãy đưa họ danh sách này và dặn chụp ảnh từng tủ khi đã lắp xong, mở cánh và kéo ngăn để thấy rõ phụ kiện bên trong.
Câu hỏi thường gặp
Phụ kiện chiếm bao nhiêu phần trong giá tủ bếp?
Không có tỉ lệ cố định, tuỳ số ngăn kéo, loại bản lề, ray, tay nâng và phụ kiện bếp được chọn. Cùng chiều dài tủ, phần phụ kiện có thể chênh nhiều lần. Cách chắc nhất là xem dòng phụ kiện trong báo giá chi tiết của chính bộ tủ nhà mình.
Báo giá ghi "phụ kiện tiêu chuẩn" là gì?
Thường là gói phụ kiện mặc định của xưởng, như bản lề và ray phổ thông, tay nắm cơ bản. Mỗi xưởng hiểu "tiêu chuẩn" khác nhau, nên cần hỏi cụ thể từng món là loại gì, có giảm chấn không, số lượng bao nhiêu.
Có nên tự mua phụ kiện đưa xưởng lắp không?
Được nếu xưởng đồng ý, nhưng cần mua đúng loại, đúng kích thước theo bản vẽ, và làm rõ trách nhiệm bảo hành khi phụ kiện hỏng. Nhiều xưởng chỉ bảo hành phụ kiện do họ cung cấp. Bàn trước để tránh hiểu lầm.
Vì sao xưởng không ghi tên hãng phụ kiện?
Có xưởng ghi chung để linh hoạt nguồn hàng. Anh chị có quyền đề nghị ghi rõ dòng hoặc hãng, hoặc ít nhất là mô tả loại và bảo hành. Ghi rõ giúp hai bên cùng hiểu và dễ đối chiếu khi nhận hàng.
Nâng cấp phụ kiện sau khi đã lắp tủ có tốn không?
Thường tốn hơn làm ngay từ đầu vì phải tháo phụ kiện cũ, có khi khoan lại, chỉnh lại ngăn kéo theo ray mới. Một số nâng cấp như thêm bộ giảm chấn rời thì nhẹ nhàng; đổi ray bi sang ray âm thì gần như làm lại ngăn kéo.
Phụ kiện có được bảo hành riêng không?
Nhiều phụ kiện có bảo hành theo hãng, thời hạn có thể khác bảo hành thân tủ. Nên hỏi xưởng ghi rõ thời hạn bảo hành từng nhóm phụ kiện và ai chịu trách nhiệm chỉnh, thay khi có lỗi.