Tủ áo âm tường trong căn hộ bền khi làm đúng ba việc: kiểm tra tường phía sau có ẩm không (nhất là tường giáp nhà vệ sinh, tường ngoài hứng mưa), chừa khe thoáng giữa hậu tủ và tường thay vì ép sát, và đo tường, trần thực tế để dùng tấm bù, nẹp ôm theo chỗ lệch. Thùng tủ phải vuông dù tường không vuông; phần tiếp giáp mới là chỗ ôm theo tường.
Tủ âm tường là tủ đóng vào hốc tường, giữa hai cột, hoặc chạy kín một mặt tường từ sàn tới trần, nhìn như một phần của căn phòng. Ở căn hộ, đây là cách tận dụng các hốc giữa cột và cửa sổ, các mảng tường hẹp mà đồ rời khó đặt vừa. Nhưng vì tủ nằm sát và kín vào tường, những gì xảy ra với tường đều tác động thẳng vào tủ.
Bài này nói về những việc cần làm trước và trong khi lắp tủ âm tường ở căn hộ: kiểm tra ẩm, chừa thoáng, xử lý tường và trần lệch, và những chi tiết hoàn thiện giúp tủ nhìn liền khối mà vẫn bền.
Khảo sát tường trước khi vẽ tủ
Việc đầu tiên khi nhận đặt tủ âm tường là nhìn kỹ bức tường sẽ đứng sau tủ. Tường đó giáp với gì ở phía bên kia: nhà vệ sinh, bếp, lô gia, căn hộ bên cạnh, hay mặt ngoài tòa nhà hứng mưa nắng? Tường giáp nhà vệ sinh và tường ngoài là hai loại hay gây ẩm nhất. Tường giáp hành lang hay phòng khác thường khô.
Dấu hiệu tường ẩm thấy được bằng mắt: sơn phồng rộp, ố vàng, mốc đen ở chân tường hoặc góc trần, bột trắng ở mặt sơn, chân tường sẫm màu hơn phần trên. Có thể dán một miếng nilon vuông kín bốn cạnh lên tường qua đêm; sáng ra mặt trong nilon đọng hơi nước là tường đang hút ẩm. Căn hộ mới nhận nhà mấy tháng đầu, tường còn đang khô dần, cũng nên để ý.
Nếu tường ẩm do thấm từ nhà vệ sinh hay từ ngoài vào, việc chống thấm thuộc phần xây dựng, cần xử lý từ gốc trước khi lắp tủ. Đóng tủ che lên một bức tường đang thấm chỉ là giấu vấn đề vào sau tủ, nơi nó phát triển mà không ai thấy, cho tới khi quần áo bắt đầu có mùi.
Chống ẩm mặt sau tủ
Không ép sát hậu tủ vào tường. Một khe hở nhỏ giữa hậu tủ và tường cho không khí lưu thông, hơi ẩm từ tường không ngấm thẳng vào ván. Khe này thường được tạo bằng các thanh đệm hoặc bằng cách lùi hậu tủ vào trong một chút so với mép thùng.
Chọn hậu tủ chịu ẩm. Hậu tủ nhiều nơi làm bằng ván mỏng để giảm tải, nhưng ở tường có nguy cơ ẩm nên dùng ván hậu chống ẩm, dán kín cạnh. Hậu mỏng loại thường gặp ẩm sẽ cong, phồng trước các phần khác.
Chân tủ không tì thẳng xuống sàn. Chân tủ nâng thùng khỏi sàn, có len chân che phía trước. Hơi ẩm sàn khi lau nhà không ngấm vào đáy tủ, và không khí có lối đi từ dưới lên sau tủ.
Chừa lỗ thoáng kín đáo. Một số xưởng khoan lỗ thoáng nhỏ hoặc để khe ở nóc và len chân, tạo dòng khí từ dưới lên sau hậu tủ. Lỗ thoáng cần có lưới hoặc đặt khuất để không thành đường cho côn trùng.
Đừng sơn kín tường rồi lắp ngay. Tường vừa sơn, vừa trát còn đang khô. Lắp tủ kín lên khi tường chưa khô hẳn là nhốt hơi nước phía sau tủ. Nên chờ tường khô theo khuyến nghị của bên thi công sơn trát.
Tường không vuông, không thẳng: thùng tủ vuông, phần tiếp giáp ôm theo tường
Tường căn hộ hiếm khi vuông góc tuyệt đối với sàn và với nhau. Đo đường chéo của một hốc tường, hai đường chéo thường lệch nhau vài li tới cả phân; đo chiều ngang hốc ở sát sàn và ở sát trần cũng ra hai số khác nhau. Nếu đóng thùng tủ ôm khít theo hốc lệch, thùng sẽ xiêu, cánh không khít, ngăn kéo kẹt.
Cách làm đúng là làm thùng tủ vuông vức theo kích thước nhỏ hơn hốc một chút, đặt cân bằng bằng chân chỉnh và thước nivo, rồi dùng tấm bù (thanh bù) ở hai bên và trên nóc để che khe giữa thùng và tường. Tấm bù được cắt tại chỗ theo đường tường thật, có khi là một đường xiên hoặc lượn nhẹ theo chỗ tường lồi lõm. Thợ giỏi làm phần này kỹ đến mức nhìn vào chỉ thấy một đường tiếp giáp gọn.
Tấm bù hai bên còn có một tác dụng nữa: tạo khoảng cách để cánh tủ mở ra không cạ vào tường bên cạnh, và để ngăn kéo kéo ra không bị cánh chắn. Vì vậy dù hốc tường có vuông, nhiều xưởng vẫn để một thanh bù nhỏ ở cạnh sát tường.
Trần không phẳng, dầm, hộp kỹ thuật
Trần căn hộ có thể là trần bê tông sơn, trần thạch cao phẳng, hoặc trần thạch cao có giật cấp, hộp đèn. Trần bê tông thường lệch vài phân giữa hai đầu phòng; trần thạch cao thì có chỗ võng. Tủ âm tường kịch trần làm như với tường: thùng thấp hơn trần một khoảng, dùng tấm bù trên nóc cắt theo trần thật.
Dầm bê tông chạy ngang trên vị trí tủ là chuyện rất thường gặp ở căn hộ. Có thể làm phần tủ dưới dầm thấp hơn rồi bù kín, hoặc làm tủ trên ôm dầm. Hộp kỹ thuật chứa ống nước, ống điều hòa chạy dọc tường hay trên trần thì phải chừa lối mở bảo trì: nếu tủ che kín hộp kỹ thuật, hãy làm một tấm tháo được hoặc một cánh nhỏ ở đúng vị trí van, nắp thăm.
Ống thoát nước máy lạnh và đường ống gas lạnh là hai thứ cần hỏi rõ trước khi đóng tủ áo âm tường, vì chúng thường chạy âm tường hoặc trên trần đúng khu vực tủ. Khoan bắt ke cố định tủ trúng ống là sự cố khó sửa.
Những việc cần chốt với ban quản lý và các thợ khác
Tủ âm tường trong căn hộ dính tới phần xây dựng và kỹ thuật nhiều hơn tủ rời. Trước khi lắp, nên kiểm tra:
- Vị trí đường điện, ống nước, ống máy lạnh trong tường phía sau tủ, để tránh khoan trúng khi bắt ke cố định.
- Tòa nhà có cho khoan vào tường bao, tường chịu lực ở vị trí đó không, khoan sâu bao nhiêu.
- Ổ cắm, công tắc đang nằm trên mảng tường sẽ bị tủ che: dời đi hay khoét lỗ trên hậu tủ để vẫn dùng được.
- Máy lạnh có đặt phía trên hay cạnh tủ không, có đủ khoảng cách để bảo trì máy không.
- Rèm cửa sổ cạnh tủ: thanh rèm, hộp rèm có vướng tủ kịch trần không.
- Lịch thi công theo quy định của tòa nhà và lối vận chuyển ván dài lên thang máy.
Ổ cắm bị tủ che là lỗi hay gặp ở căn hộ mới: tủ lắp xong mới phát hiện ổ cắm đầu giường nằm sau hậu tủ. Đánh dấu tất cả ổ cắm, công tắc lên bản vẽ mặt đứng ngay từ lúc khảo sát.
Hốc cạnh cột, cạnh cửa sổ: tận dụng mà không chặn sáng, chặn gió
Căn hộ hay có những hốc giữa cột và cửa sổ, giữa tường và hộp kỹ thuật. Đóng tủ âm tường vào đó là cách tận dụng tốt, nhưng cần nhìn hai thứ: tủ có chắn đường mở cánh cửa sổ không, và có chắn đường gió, đường sáng chính của phòng không. Tủ cao sát mép cửa sổ làm phòng tối hơn hẳn vào buổi chiều.
Tủ cạnh cửa sổ còn chịu nắng chiếu nghiêng vào hông tủ. Ván phủ bề mặt bị nắng chiếu trực tiếp lâu ngày có thể bạc màu so với các phần khác. Rèm hoặc phim cách nhiệt trên kính giúp giảm chuyện này. Nếu cửa sổ hay mở cho gió, mưa tạt vào hông tủ cũng là chỗ cần để ý: hông tủ ở vị trí này nên dùng ván chống ẩm và dán chỉ cạnh kỹ.
Hốc sâu không đủ cho thanh treo áo, chỉ vài chục phân, vẫn dùng được làm tủ kệ nông cho đồ gấp, giày hộp, sách. Đừng cố nhét thanh treo vào hốc nông; áo treo không lọt sẽ bị đè cánh, nhăn và cánh không đóng được.
Thứ tự làm tủ âm tường trong căn hộ mới nhận
Căn hộ mới nhận thường có nhiều việc cùng lúc: sơn lại, làm trần, lắp máy lạnh, đi thêm điện, đóng đồ gỗ. Thứ tự hợp lý cho tủ âm tường là: chốt vị trí tủ và bản vẽ trước; thợ điện đi dây cho ổ cắm, đèn trong tủ và đèn đầu giường theo bản vẽ; thợ máy lạnh đi ống trước khi tủ che tường; làm trần nếu có, chừa đúng vị trí tủ; sơn tường, chờ tường khô; cuối cùng mới lắp tủ.
Lắp tủ trước khi sơn thì sơn sau dễ dính lên tủ, phải che chắn kỹ; lắp tủ trước khi làm trần thạch cao thì phần tiếp giáp trần khó gọn. Lắp tủ khi tường vừa sơn còn ẩm thì nhốt hơi nước sau tủ.
Thời gian chờ giữa các bước có thể dùng để xưởng sản xuất. Đo khảo sát sớm, chốt bản vẽ, xưởng làm thùng và cánh trong lúc các thợ khác làm phần của họ, đến khi nhà sẵn sàng thì chỉ còn đo kiểm lại và lắp. Cách này rút ngắn đáng kể thời gian chờ dọn vào ở.
Hoàn thiện cho tủ nhìn như một phần của tường
Cái đẹp của tủ âm tường là cảm giác liền khối: không thấy khe hở với tường, trần, không thấy mép ván trần. Điều này đến từ các chi tiết nhỏ: tấm bù cùng màu với cánh, nẹp trần ôm sát, len chân cùng màu hoặc lùi vào trong tạo bóng, khe giữa các cánh đều nhau.
Màu tủ âm tường trong phòng ngủ nhỏ thường được chọn gần với màu tường để tủ "chìm" vào, phòng trông rộng hơn. Nếu thích tủ nổi bật, có thể chọn màu gỗ ấm, nhưng khi đó các đường tiếp giáp với tường phải thật gọn vì chúng hiện rõ hơn.
Tay nắm âm hoặc rãnh nắm trên cánh giữ mặt tủ phẳng, hợp với tủ âm tường hơn tay nắm nổi.
Khi nghiệm thu, anh chị nên kiểm tra tủ có cố định chắc vào tường không, các cánh đóng khít và khe đều không, tấm bù có hở chân không, và nhất là xem có chừa được khe thoáng sau tủ như đã thống nhất. Xưởng Mộc Sài Gòn nhận khảo sát tường, trần và vẽ tủ âm tường theo đúng hiện trạng căn hộ; anh chị có thể gửi ảnh hốc tường và số đo sơ bộ qua Zalo hoặc form báo giá ở trang chủ.
Câu hỏi thường gặp
Tủ áo đặt sát tường nhà vệ sinh có sao không?
Đặt được nếu tường không thấm. Nên kiểm tra kỹ dấu hiệu ẩm trước, chừa khe thoáng giữa hậu tủ và tường, dùng ván hậu chống ẩm. Nếu tường đang thấm, cần chống thấm từ phía nhà vệ sinh trước khi lắp tủ, không nên đóng tủ che lên.
Tường bị lệch thì đóng tủ âm tường có khít không?
Có, nếu thợ làm thùng tủ vuông, đặt cân bằng, rồi dùng tấm bù cắt theo đường tường thật để che khe. Tường lệch không phải vấn đề với thợ có kinh nghiệm; vấn đề là thùng tủ bị làm xiêu theo tường.
Có nên làm hậu tủ áo không hay để trống tường?
Nên có hậu, vì hậu giữ thùng tủ vững và ngăn quần áo tiếp xúc với tường, bụi vữa. Hậu nên dùng ván chống ẩm ở tường có nguy cơ ẩm và lùi cách tường một khe nhỏ cho thoáng.
Tủ âm tường che mất ổ cắm thì làm sao?
Có thể khoét lỗ trên hậu tủ để ổ cắm vẫn dùng được bên trong tủ, hoặc nhờ thợ điện dời ổ ra vị trí khác trước khi lắp tủ. Tốt nhất là đánh dấu mọi ổ cắm, công tắc lên bản vẽ ngay từ lúc khảo sát.
Tủ âm tường có tháo ra mang đi được không?
Thùng tủ thường lắp bằng liên kết tháo được nên có thể tháo, nhưng các tấm bù và nẹp được cắt theo tường cũ sẽ không dùng lại được ở nhà mới. Kích thước tủ cũng khó vừa hốc khác. Nếu sắp chuyển nhà, tủ rời có thể hợp hơn.