Phòng thay đồ walk-in trong nhà phố làm được khi có một khoảng đủ rộng cho dãy tủ và lối đi: một dãy một bên cần chiều rộng bằng chiều sâu tủ cộng lối đi; hai dãy hai bên cần gấp đôi chiều sâu tủ cộng lối đi. Kệ mở tiện và thoáng nhưng bám bụi, phải gọn gàng; tủ có cánh hoặc cánh kính đỡ bụi, đỡ rối mắt. Thông gió, ánh sáng và gương quyết định phòng thay đồ có dễ chịu hay chỉ là một cái kho.
Nhà phố nhiều tầng thường có những khoảng lẻ: một phòng nhỏ cạnh phòng ngủ chính, một đoạn hành lang cụt, phần dưới mái dốc ở tầng trên cùng. Biến một khoảng như thế thành phòng thay đồ giúp phòng ngủ không còn tủ áo lớn, thoáng hẳn ra. Nhưng phòng thay đồ làm thiếu kích thước, thiếu thông gió sẽ thành nơi đồ đạc ẩm mốc và bừa bộn.
Bài này nói về cách tính kích thước, chọn vị trí trong nhà phố, kệ mở hay có cánh, và các chi tiết ánh sáng, thông gió, gương, ghế.
Kích thước tối thiểu: tính từ chiều sâu tủ và lối đi
Cách tính đơn giản nhất bắt đầu từ hai con số: chiều sâu khoang treo áo (thường khoảng năm mươi lăm tới sáu mươi phân, đủ cho móc áo người lớn) và chiều rộng lối đi. Lối đi trong phòng thay đồ cần đủ để đứng thay đồ, xoay người, cúi kéo ngăn kéo; thường nên từ khoảng chín mươi phân tới một mét trở lên, rộng hơn nếu hai người cùng dùng.
Chiều dài phòng quyết định có bao nhiêu khoang. Mỗi khoang treo cần một bề ngang đủ cho số đồ định treo; mỗi khoang ngăn kéo cần bề ngang hợp với ray. Phòng dài, hẹp hợp với dãy tủ chạy dọc một bên; phòng gần vuông hợp với chữ L hoặc chữ U. Đầu phòng đối diện cửa là chỗ đẹp cho gương toàn thân hoặc một khoang trưng bày.
Một dãy tủ một bên: chiều rộng phòng bằng chiều sâu tủ cộng lối đi. Hai dãy đối diện: gấp đôi chiều sâu tủ cộng lối đi. Hình chữ U (ba mặt): như hai dãy, cộng thêm chiều sâu của dãy cuối phòng vào chiều dài. Nếu một bên chỉ là kệ gấp, giày, túi, bên đó có thể nông hơn, phòng hẹp hơn một chút vẫn dùng được.
Với phòng hẹp không đủ cho hai dãy, chọn một dãy treo đầy đủ và mặt đối diện làm kệ rất nông hoặc chỉ gắn gương, móc treo. Đừng cố làm hai dãy đầy đủ trong phòng không đủ rộng: lối đi còn lại chỉ đủ đi nghiêng, mở ngăn kéo thì chạm dãy bên kia.
Kệ mở, tủ có cánh gỗ, tủ cánh kính
Ba cách hoàn thiện mặt trước, có thể phối trong cùng một phòng:
| Kiểu | Điểm mạnh | Điểm cần lưu ý | Hợp với |
|---|---|---|---|
| Kệ, thanh treo mở | Thấy hết đồ, lấy nhanh, thoáng khí, đỡ tốn | Bám bụi, đồ phải luôn gọn, phai màu nếu có nắng | Phòng kín cửa, người gọn gàng, đồ hay mặc |
| Tủ có cánh gỗ | Đỡ bụi, nhìn gọn khi đóng | Cần khoảng mở cánh, tốn phụ kiện, kín hơn | Đồ ít mặc, đồ theo mùa, lối đi đủ rộng |
| Tủ cánh kính khung nhôm | Thấy đồ mà vẫn đỡ bụi, đẹp khi có đèn | Đồ bên trong phải gọn, kính cần lau | Túi xách, giày, đồ trưng bày |
Nhiều phòng thay đồ phối cả ba: thanh treo mở cho đồ mặc hằng ngày ở tầm tay, tủ cánh gỗ ở tầng trên cho đồ theo mùa, tủ cánh kính cho túi xách và giày. Khi phối, nên giữ cùng một màu gỗ và cùng màu khung để phòng không rối.
Chọn chỗ đặt phòng thay đồ trong nhà phố
Vị trí lý tưởng là giữa phòng ngủ và nhà vệ sinh của phòng ngủ chính: tắm xong đi vào thay đồ, không mang đồ qua lại trong phòng ngủ. Nhưng vị trí này cũng có rủi ro lớn nhất: hơi ẩm từ nhà vệ sinh tràn sang. Nếu đặt như vậy, cửa nhà vệ sinh nên đóng kín khi tắm, nhà vệ sinh có quạt hút đủ mạnh, và phòng thay đồ có thông gió riêng.
Một phòng nhỏ cạnh phòng ngủ, có cửa sổ, là vị trí khô ráo và thoáng hơn. Cửa sổ cho ánh sáng tự nhiên khi chọn đồ, nhưng nắng chiếu thẳng vào đồ treo mở sẽ làm phai màu; rèm hoặc phim chống nắng cần thiết.
Phần dưới mái dốc ở tầng trên cùng có thể làm phòng thay đồ nếu chỗ cao nhất đủ cho thanh treo và người đứng. Phần thấp sát mái chỉ dùng cho kệ giày, ngăn kéo thấp. Tầng mái thường nóng vào buổi chiều, cần cách nhiệt mái và thông gió tốt, nếu không đồ da, đồ nhựa dễ hỏng.
Một khoảng hành lang cụt trên lầu, nằm giữa hai phòng ngủ, cũng có thể làm phòng thay đồ chung cho cả nhà nếu đủ rộng. Khi đó mỗi người một khoang có cánh riêng, tránh lẫn đồ, và hành lang phải đủ rộng để lối đi chung không bị chặn khi có người đứng thay đồ.
Thông gió và chống ẩm: đừng để phòng thay đồ thành kho kín
Phòng kín không cửa sổ cần lối gió. Cửa có khe thoáng ở chân hoặc lá sách, quạt thông gió nhỏ, hoặc để cửa mở thường xuyên. Phòng thay đồ kín hoàn toàn, nhiều vải, ít không khí lưu thông là nơi mùi ẩm hình thành nhanh nhất.
Máy lạnh hoặc máy hút ẩm. Phòng có máy lạnh nên chạy cùng lúc với phòng ngủ; phòng không máy lạnh có thể dùng máy hút ẩm nhỏ trong mùa mưa. Đặt máy sao cho nước xả có chỗ đi, không nhỏ vào tủ.
Ván chống ẩm cho phần sát tường ngoài và sát nhà vệ sinh. Hậu tủ ở những mảng tường này cần ván chống ẩm và khe thoáng phía sau, như tủ âm tường.
Đồ phải khô trước khi vào. Đồ vừa giặt chưa khô hẳn, đồ vừa mặc ra ngoài mưa về treo ngay vào phòng thay đồ kín là nguồn ẩm lớn. Một giá phơi tạm bên ngoài cho đồ chờ khô là thói quen nên có.
Ánh sáng, gương và ghế: biến kho đồ thành phòng thay đồ
Phòng thay đồ cần sáng đều, vì phải thấy đúng màu đồ. Đèn trần chung cộng đèn LED dải dọc theo thanh treo hoặc dưới mỗi tầng kệ chiếu thẳng vào đồ. Đèn có màu gần ánh sáng ban ngày giúp phối đồ không lệch màu khi ra ngoài. Đèn cảm biến bật khi mở cửa phòng tiện lợi và đỡ quên tắt.
Gương toàn thân là món không thể thiếu; đặt ở cuối phòng đối diện cửa vào, hoặc trên mặt trong cánh cửa phòng. Gương lớn còn làm phòng hẹp trông rộng gấp đôi. Nếu đủ chỗ, một ghế đôn nhỏ để ngồi mang giày, hoặc một đảo thấp ở giữa phòng có ngăn kéo cho phụ kiện, mặt trên để gấp đồ, nhưng chỉ khi lối đi quanh đảo vẫn đủ rộng.
Một chi tiết nhỏ tạo khác biệt lớn: một thanh treo ngắn hoặc vài móc gần gương để treo bộ đồ đã chọn cho hôm sau, và một giỏ cho đồ cần giặt. Thiếu hai thứ này, đồ sẽ bị vắt lên kệ, lên ghế.
Nếu phòng thay đồ có ổ cắm, một bàn ủi hơi nước đứng hoặc cầm tay giúp xử lý vết nhăn ngay trước khi mặc. Đặt nó ở góc có chỗ treo, xa đồ treo dày đặc, và nhớ rằng hơi nước cũng là nguồn ẩm, nên bật quạt thông gió sau khi dùng.
Phòng thay đồ mở, không vách ngăn với phòng ngủ
Không phải nhà nào cũng có một phòng riêng để làm phòng thay đồ. Một cách hay dùng ở phòng ngủ chính rộng là dành một đầu phòng làm khu thay đồ mở: tủ, kệ chạy quanh hai ba mặt tường, ngăn với khu giường bằng một vách thấp, một kệ hai mặt, hoặc chỉ bằng thảm và đèn. Cách này giữ được cảm giác phòng rộng, không tốn thêm tường, cửa.
Khu thay đồ mở thì mọi thứ đều nhìn thấy từ giường. Kệ mở phải luôn gọn; nhà nào không giữ được gọn nên chọn tủ có cánh cho phần lớn khu vực, chỉ để kệ mở cho vài món đẹp. Đèn khu thay đồ nên tách mạch với đèn ngủ, để một người thay đồ sáng sớm không đánh thức người còn ngủ.
Vách ngăn bằng kệ hai mặt là món đáng cân nhắc: phía khu thay đồ là kệ đồ gấp, túi xách; phía giường là kệ sách hoặc tab. Kệ hai mặt cao vừa tầm ngực giữ được ánh sáng và gió đi qua; cao tới trần thì thành vách, khu thay đồ thành phòng kín và cần thông gió như phòng riêng. Kệ này phải được cố định chắc vào sàn hoặc tường.
Thứ tự làm để phòng thay đồ không phải sửa sau
Phòng thay đồ có nhiều đèn, ổ cắm, có khi có quạt thông gió và máy hút ẩm; tất cả cần đường điện đi trước khi đóng tủ. Thứ tự hợp lý: chốt bản vẽ bố trí tủ, kệ, đèn; thợ điện đi dây cho đèn trần, đèn LED trong tủ, ổ cắm (cho bàn ủi hơi, máy sấy, máy hút ẩm), quạt thông gió; xử lý chống thấm, sơn tường; chờ tường khô; cuối cùng lắp tủ và đèn trong tủ.
Cửa vào phòng thay đồ nên tính cùng lúc với tủ. Cửa mở vào phòng hẹp sẽ chặn dãy tủ phía sau cánh; cửa lùa hoặc cửa mở ra ngoài thường hợp hơn. Nếu cửa có lá sách thông gió, hướng lá sách sao cho không nhìn xuyên vào được.
Gương toàn thân lớn nặng, cần gắn chắc vào tường đặc hoặc khung tủ; gương có phim an toàn phía sau. Các vị trí này nên có trên bản vẽ để thợ điện không đặt ổ cắm, công tắc đúng chỗ sẽ gắn gương. Làm đúng thứ tự, phòng thay đồ xong là dùng được ngay, không phải đục tủ đi dây hay dời gương sau khi lắp.
Chia khoang theo thói quen của nhà
Phòng thay đồ lớn hay nhỏ đều nên chia theo đồ thật, giống như chia ngăn tủ áo:
- Thanh treo dài cho đầm, áo khoác dài; thanh treo hai tầng cho sơ mi, áo ngắn.
- Kệ đồ gấp đặt ngang tầm mắt và ngực, khoảng cách đợt theo chồng đồ.
- Ngăn kéo chia ô cho đồ lót, phụ kiện, đặt ở tầm tay.
- Kệ giày nghiêng hoặc kệ phẳng ở tầng thấp, thoáng khí; giày đi hằng ngày vẫn nên để ở lối vào nhà.
- Kệ có vách đứng cho túi xách; hộp cho đồ theo mùa ở tầng trên cùng.
- Một khoang trống cho vali đặt đứng.
Xưởng Mộc Sài Gòn nhận vẽ phương án phòng thay đồ cho nhà phố từ bản vẽ hoặc số đo khoảng trống, kèm danh sách đồ cần cất; anh chị gửi qua Zalo hoặc form báo giá ở trang chủ để có phương án phối kệ mở và tủ có cánh.
Câu hỏi thường gặp
Phòng thay đồ walk-in cần rộng tối thiểu bao nhiêu?
Một dãy tủ một bên cần chiều rộng bằng chiều sâu khoang treo áo cộng lối đi, thường lối đi từ khoảng chín mươi phân trở lên. Hai dãy đối diện cần gấp đôi chiều sâu tủ cộng lối đi. Phòng hẹp hơn nên làm một dãy đầy đủ và mặt bên kia rất nông.
Kệ mở có làm quần áo bám bụi nhiều không?
Có bám bụi hơn tủ có cánh, nhất là phòng có cửa sổ mở thường xuyên. Phòng thay đồ có cửa đóng, ít người qua lại thì bụi ít hơn nhiều. Đồ ít mặc, đồ theo mùa nên để trong tủ có cánh hoặc hộp có nắp.
Có nên đặt phòng thay đồ cạnh nhà vệ sinh không?
Tiện cho việc tắm xong thay đồ, nhưng phải chống ẩm tốt: cửa nhà vệ sinh kín, quạt hút đủ mạnh, phòng thay đồ có thông gió riêng, ván chống ẩm ở mảng tường chung. Nếu nhà vệ sinh hay ẩm, nên chọn vị trí khác.
Phòng thay đồ không cửa sổ có ổn không?
Ổn nếu có thông gió: cửa có khe thoáng hoặc lá sách, quạt thông gió nhỏ, hoặc máy lạnh, máy hút ẩm. Phòng kín hoàn toàn, nhiều vải, ít khí lưu thông dễ có mùi ẩm. Ánh sáng thì bù bằng đèn có màu gần ánh sáng ban ngày.
Làm phòng thay đồ dưới mái dốc được không?
Được nếu chỗ cao nhất đủ cho thanh treo và người đứng; phần thấp dùng cho kệ giày, ngăn kéo thấp. Tầng mái thường nóng, cần cách nhiệt mái và thông gió tốt, tránh cất đồ da, đồ nhựa dễ biến dạng ở sát mái.